Marka İhlali İhtarnamesi Geldi, Ne Yapmalı?

Size Marka İhlali İhtarnamesi Geldiyse: İlk Günlerde Yapmanız ve Yapmamanız Gerekenler

Bir sabah noterden gelen zarfı açıyorsunuz: "Müvekkilimize ait tescilli markayı izinsiz kullandığınız tespit edilmiştir. Kullanımı 7 gün içinde durdurmazsanız hukuki ve cezai yollara başvurulacaktır." Belki aynı gün pazaryeri de ürünlerinizi yayından kaldırdığını bildiriyor.

İlk tepkiniz ya paniğe kapılıp her şeyi kabul etmek ya da "bizi korkutmaya çalışıyorlar" diyip görmezden gelmek olabilir. İkisi de pahalıya mal olabilir. Bu yazıda marka ihlali ihtarnamesi aldığınızda ilk günlerde neleri yapmanız, neleri kesinlikle yapmamanız gerektiğini adım adım anlatıyoruz.

Kısa Cevap: İhtarname Gelince Ne Yapmalıyım?

Görmezden gelmeyin, ama aceleyle her şeyi kabul eden bir cevap da yazmayın.
Karşı tarafın markasının gerçekten tescilli olup olmadığını, kime ait olduğunu ve hangi sınıfları kapsadığını kontrol edin.
Kendi kullanımınızın başlangıç tarihini ve varsa kendi marka başvurunuzu belgeleyin.
Taklit ürün söz konusuysa ürünü nereden aldığınızı gösteren faturaları hazırlayın.
Cevabı ve stratejiyi bir avukatla birlikte belirleyin.

İhtarnamede Verilen Süre Ne Anlama Gelir?

İhtarnamelerde genellikle "7 gün" veya "15 gün" gibi süreler yazar. Bu süre kanunun belirlediği bir hak düşürücü süre değildir; karşı tarafın size tanıdığı bir süredir. Süre dolunca hakkınız kaybolmaz.

Ancak süreyi önemsememek de yanlıştır. Cevapsız kalan ihtarname, karşı tarafın ihtiyati tedbir talebiyle mahkemeye gitmesini hızlandırabilir. İhtarnamenin size ulaştığı tarih, sonraki bir davada sizin ihlalden ne zaman haberdar olduğunuzu da gösterebilir. Ne zaman bilerek kullanmaya devam ettiğiniz, özellikle tazminat ve ceza boyutunda önem taşır.

İlk Günlerde Yapmanız Gerekenler

1. Karşı tarafın markasını sorgulayın

TÜRKPATENT Marka Araştırma ekranından ihtarnamede adı geçen markayı ücretsiz sorgulayabilirsiniz. Şunlara bakın:

Marka tescilli mi, yoksa sadece başvuru aşamasında mı?
Marka sahibi, ihtarnameyi gönderen kişi ya da şirketle aynı mı?
Tescil, sizin sattığınız ürün veya hizmetlerin sınıfını kapsıyor mu?
Marka ne zaman başvurulmuş ve tescil edilmiş?
Koruma süresi dolmuş ve yenilenmemiş olabilir mi?

2. Kendi kullanımınızın tarihini belgeleyin

İsmi ilk ne zaman kullanmaya başladığınızı gösteren her şey değerlidir: ilk faturalar, pazaryeri mağaza açılış tarihi, alan adı kayıt tarihi, sosyal medya paylaşımları, katalog ve reklam çalışmaları. Sizin kullanımınız karşı tarafın başvurusundan önceyse, bu durum markanın hükümsüzlüğü gibi yolları gündeme getirebilir.

3. Karşı tarafın markasını kullanıp kullanmadığını araştırın

Karşı tarafın markası beş yıldan uzun süredir tescilliyse, açacağı bir tecavüz davasında markasını gerçekten kullandığını ispatlamasını isteyebilirsiniz (SMK m. 29/2 ve 19/2). Kullanmadığı ortaya çıkarsa talepleri o mal ve hizmetler bakımından zayıflar. Markanın kullanılmaması iptal sebebi de olabilir; bunu Kullanmama Nedeniyle Marka İptali yazımızda anlattık.

4. Taklit ürün söz konusuysa tedarik zincirinizi belgeleyin

Bayi veya satıcı olarak başkasının ürettiği ürünleri satıyorsanız, ürünleri nereden aldığınızı gösteren fatura ve irsaliyeleri hemen bir araya getirin. Kanun, taklit malı satan kişinin malı nereden temin ettiğini bildirip üretenlerin ortaya çıkarılmasını ve mallara el konulmasını sağlaması hâlinde ona ceza verilmeyeceğini düzenler (SMK m. 30/7). Orijinal ürün satıyorsanız, yetkili satıcıdan alındığını gösteren fatura zinciri en güçlü savunmanızdır.

5. Pazaryeri şikâyetini ayrıca takip edin

Marka sahipleri çoğu zaman ihtarnameyle birlikte pazaryerine de şikâyette bulunur ve ürünleriniz kaldırılabilir. Platformun itiraz veya karşı bildirim kanalını süresinde kullanın. Mağazanızın haksız olarak kapatıldığını düşünüyorsanız Trendyol ve Amazon'da Mağaza Kapatılması yazımız yol gösterici olabilir.

Kesinlikle Yapmamanız Gerekenler

Kusur kabul eden bir cevap yazmayın. "Bilmeden kullandık, kusura bakmayın" gibi ifadeler sonradan aleyhinize delil olabilir.
Delilleri ortadan kaldırmayın. Ürünleri, faturaları ve sayfaları silmek, hem hukuken hem ispat bakımından durumunuzu zorlaştırır. Kullanımı durdurmaya karar verirseniz bunu kayıt altına alarak yapın.
"Benim de tescilim var" diye rahatlamayın. Sonradan tescil ettirdiğiniz bir marka, sizden önceki tarihli bir hak sahibinin açtığı tecavüz davasında savunma olarak ileri sürülemez (SMK m. 155).
"Unvanım sicilde tescilli" demek yetmez. Başkasının markasını ticaret unvanı olarak kullanmak da tecavüz sayılabilir (SMK m. 7/3-e). Ayrıntılar için Ticaret Unvanı ile Marka Arasındaki Fark yazımıza bakabilirsiniz.
Tehditkâr veya hakaret içeren bir cevap vermeyin. Uyuşmazlığı gereksiz yere büyütür.

Cevap Vermeden Önce Seçeneklerinizi Belirleyin

Kullanımı durdurmak: Karşı taraf haklıysa, kullanımı durdurup makul bir stok eritme süresi istemek çoğu zaman en az maliyetli yoldur.
Uzlaşma: Faaliyet alanları farklıysa bir arada var olma (birlikte kullanım) sözleşmesi, lisans veya marka devri gibi çözümler konuşulabilir.
İtiraz etmek ve hak aramak: Sizin hakkınız öncelikliyse veya karşı tarafın markası kötü niyetle tescil edilmişse hükümsüzlük davası, kullanılmıyorsa Türk Patent ve Marka Kurumu'na iptal talebi gündeme gelir. Kötü niyetli tescile karşı yolları Marka Hükümsüzlüğü Davası yazımızda anlattık.

Hangi yolun seçileceği, iki tarafın hak tarihlerine, ürünlerin benzerliğine ve ticari önceliklerinize göre belirlenir.

Dava Açılırsa Sizi Neler Bekler?

Marka sahibi mahkemeden kullanımın durdurulmasını, ürünlere el konulmasını, maddi ve manevi tazminatı ve kararın ilanını isteyebilir (SMK m. 149). Davalara Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi bakar; bu mahkemenin bulunmadığı yerlerde asliye hukuk mahkemesi görev yapar (SMK m. 156). Tescilli markaya tecavüz aynı zamanda şikâyete bağlı bir suçtur (SMK m. 30). Marka sahibinin taleplerini Marka Tecavüzü Davası yazımızda ayrıntılı anlattık. İlgili hükümlerin tam metnine Mevzuat Bilgi Sistemi'ndeki Sınai Mülkiyet Kanunu metninden ulaşabilirsiniz.

İhtarname Kontrol Listesi

İhtarnamenin size ulaştığı tarihi not alın ve belgeyi saklayın.
Karşı tarafın markasını TÜRKPATENT kayıtlarından sorgulayın; sahip, sınıf ve tarihleri kaydedin.
Kendi kullanımınızın ilk tarihini gösteren belgeleri toplayın.
Ürünlerin tedarik faturalarını bir araya getirin.
Pazaryeri bildirimlerini ve itiraz sürelerini takip edin.
Cevap yazmadan önce avukatınızla stratejiyi belirleyin.

Sıkça Sorulan Sorular

Marka ihtarnamesine cevap vermek zorunlu mu?

Kanuni bir zorunluluk yoktur. Ancak hiç cevap vermemek, karşı tarafın doğrudan dava veya tedbir yoluna gitmesine yol açabilir. Çoğu durumda dikkatle hazırlanmış, kusur kabul etmeyen bir cevap faydalıdır.

İhtarnamede yazan süre içinde cevap vermezsem ne olur?

Bu süre karşı tarafın belirlediği bir süredir; dolması hakkınızı kendiliğinden kaybettirmez. Ancak karşı taraf süre dolunca dava açabilir veya ihtiyati tedbir isteyebilir.

Ürünleri faturalı aldım, yine de sorumlu olur muyum?

Ürünler taklitse, satıcı da sorumlu tutulabilir. Ancak malı nereden temin ettiğinizi bildirip üreticinin ortaya çıkarılmasını sağlarsanız, kanun cezai sorumluluk bakımından size önemli bir imkân tanır (SMK m. 30/7). Hukuki sorumluluk ise ayrıca değerlendirilir.

Karşı tarafın markası başvuru aşamasındaysa ne olur?

Marka hakları üçüncü kişilere karşı tescilin yayımlanmasıyla ileri sürülebilir. Ancak başvurunun Bültende yayımlanmasından sonraki kullanımlar için marka tescil edilirse tazminat istenebilir (SMK m. 7/4). Başvuru aşamasındaki bir markaya, sizin önceki hakkınız varsa itiraz edebilirsiniz.

İhtarname e-posta ile gelirse geçerli mi?

İhtar yazılı olarak e-posta ile de yapılabilir; noter ihtarnamesi ise tebliğ tarihini kesin olarak ispat eder. Hangi yolla gelirse gelsin içeriği ciddiye alın ve gönderenin gerçekten marka sahibi veya vekili olduğunu kontrol edin.

Panik Yerine Plan

Marka ihlali ihtarnamesi, her zaman haksız olduğunuz anlamına gelmez; ama hazırlıksız verilen her adım pozisyonunuzu zayıflatabilir. Doğru araştırma ve doğru cevap, uyuşmazlığın dava aşamasına gelmeden çözülmesini sağlayabilir.

Lexada Hukuk ve Danışmanlık ofisi, marka ve patent hukuku alanında ihtarnamelere cevap, uzlaşma görüşmeleri, hükümsüzlük ve tecavüz davalarında avukatlık ve danışmanlık hizmeti vermektedir. İhtarnamenizi değerlendirmek için iletişim sayfamızdan veya 0264 233 03 03 numaralı telefondan bize ulaşabilirsiniz.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Her dosyanın koşulları farklıdır.