Ayıplı Araç Avukatı: Ayıplı Araç Davası Nasıl Açılır, Süreç Nasıl İşler? (2026)

Ayıplı Araç Avukatı: Ayıplı Araç Davası Nasıl Açılır, Süreç Nasıl İşler? (2026)

Ayıplı Araç Avukatı: Ayıplı Araç Davası Nasıl Açılır, Süreç Nasıl İşler? (2026)

Satın alınan aracın kilometresinin düşürüldüğünün, hasar kaydının gizlendiğinin, sıfır olarak alınan araçta boya bulunduğunun veya kısa sürede ciddi bir mekanik arıza ortaya çıktığının anlaşılması, alıcıyı hem ekonomik hem de hukuki bakımdan zor bir durumla karşı karşıya bırakır. Bu aşamada sorulan ilk sorular genellikle aynıdır: Satıcıdan ne istenebilir, hangi kuruma başvurulmalı, süreler ne kadardır ve bir ayıplı araç avukatı bu süreçte nasıl bir rol üstlenir?

Bu yazıda ayıplı araç uyuşmazlıklarının hukuki çerçevesini, aracın kimden alındığına göre değişen başvuru yollarını, dava sürecinin aşamalarını ve avukatlık hizmetinin bu süreçteki işlevini genel hatlarıyla açıklıyoruz.

Kısa Cevap: Ayıplı Araç Uyuşmazlığında Süreç Nasıl İşler?

  • Aracın ayıplı olup olmadığı; satıcının bildirdiği özellikler, ilan içeriği ve aracın objektif olarak taşıması gereken nitelikler esas alınarak belirlenir.
  • Başvuru yolu, aracın kimden alındığına göre değişir: galeri veya bayiden alımlarda tüketici mevzuatı, şahıstan alımlarda Türk Borçlar Kanunu, ticari alımlarda ise Türk Ticaret Kanunu hükümleri öne çıkar.
  • Alıcı; sözleşmeden dönme, bedel indirimi, ücretsiz onarım veya ayıpsız misli ile değişim haklarından birini kullanabilir, şartları varsa tazminat da talep edebilir.
  • Uyuşmazlığın değerine göre tüketici hakem heyeti, zorunlu arabuluculuk veya dava yollarından biri izlenir.
  • Sürelerin kaçırılmaması ve delillerin zamanında toplanması, sonucu doğrudan etkiler.

Ayıplı Araç Nedir?

Ayıplı araç; satış sırasında bildirilen veya ilanda yer alan nitelikleri taşımayan ya da değerini veya kullanım amacını ortadan kaldıran veya önemli ölçüde azaltan eksiklikler içeren araçtır. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu (TBK) m. 219'a göre satıcı, alıcıya herhangi bir şekilde bildirdiği niteliklerin satılanda bulunmamasından ve aracın değerini veya kullanım amacını etkileyen ayıplardan sorumludur; satıcı bu ayıpları bilmese bile sorumluluğu devam eder.

6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun (TKHK) m. 8 ise tüketici işlemleri bakımından ayıplı malı daha geniş tanımlar; ilan ve internet portalında yer alan özellikleri taşımayan ve tüketicinin makul olarak beklediği faydaları azaltan malları da ayıplı kabul eder.

Uygulamada en sık karşılaşılan ayıp türleri

Aracı Kimden Aldığınız Neden Önemlidir?

Ayıplı araç uyuşmazlığında uygulanacak kanun, başvurulacak merci ve süreler, büyük ölçüde satıcının ve alıcının sıfatına göre belirlenir.

Galeri veya yetkili bayiden alım: Tüketici işlemi

Aracı ticari veya mesleki amaçla satış yapan bir galeriden veya bayiden kişisel kullanım amacıyla satın aldıysanız, işlem tüketici işlemidir ve TKHK uygulanır. Bu durumda:

  • Teslimden itibaren altı ay içinde ortaya çıkan ayıplarda ispat yükü satıcıdadır (TKHK m. 10/1).
  • İkinci el satışlarda satıcının ayıp sorumluluğu bir yıldan az olamaz (TKHK m. 12/2).
  • Galeriden alınan belirli ikinci el araçlar için ayrıca 3 ay / 5.000 km yönetmelik garantisi bulunur.
  • Uyuşmazlıklar tüketici hakem heyeti veya tüketici mahkemesinde çözülür (TKHK m. 68, m. 73).

Şahıstan alım: Türk Borçlar Kanunu

Aracı bir galeri aracılığı olmaksızın doğrudan başka bir kişiden satın aldıysanız TBK hükümleri uygulanır. Bu durumda alıcının, aracı teslim aldıktan sonra işlerin olağan akışına göre imkân bulunur bulunmaz gözden geçirmesi ve fark ettiği ayıpları satıcıya bildirmesi gerekir; olağan bir incelemeyle fark edilemeyen gizli ayıplar ise ortaya çıkar çıkmaz satıcıya bildirilmelidir (TBK m. 223). Uyuşmazlık genel mahkemelerde görülür.

Ticari alım: Türk Ticaret Kanunu

Araç bir şirket veya tacir tarafından ticari işletmesiyle ilgili olarak satın alındıysa ve taraflar tacir ise ticari satış hükümleri devreye girer. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu (TTK) m. 23 uyarınca teslim sırasında açıkça belli olan ayıpların iki gün, açıkça belli olmayan ayıpların ise teslimden itibaren sekiz gün içinde incelenip satıcıya ihbar edilmesi gerekir; bu süre, tüketici işlemlerine göre çok daha kısadır. Para alacağına ilişkin ticari davalarda dava açmadan önce arabulucuya başvurulması dava şartıdır (TTK m. 5/A).

Ayıplı Araç Satın Alan Kişinin Hakları

Ayıp tespit edildiğinde alıcı, TBK m. 227 ve tüketici işlemlerinde TKHK m. 11 uyarınca aşağıdaki seçimlik haklardan birini kullanabilir:

  • Sözleşmeden dönme: Aracın iadesi karşılığında ödenen bedelin geri alınması,
  • Bedel indirimi: Aracın elde tutulması ve ayıp oranında satış bedelinden indirim yapılması,
  • Ücretsiz onarım: Masrafları satıcıya ait olmak üzere aracın onarılması,
  • Ayıpsız misli ile değişim: İmkân varsa aracın ayıpsız bir benzeriyle değiştirilmesi.

Seçimlik haklarla birlikte, şartları varsa uğranılan zararın tazmini de istenebilir. Tüketici işlemlerinde onarım ve değişim talepleri bakımından satıcı, üretici ve ithalatçı müteselsilen sorumludur (TKHK m. 11/2).

Hangi hakkın seçileceği stratejik bir karardır. Örneğin sözleşmeden dönme, aracın piyasa değerinin satıştan sonra önemli ölçüde değiştiği dosyalarda farklı ekonomik sonuçlar doğurabilir; değişim talebi ise satıcı bakımından orantısız bulunarak bedel indirimine dönüşebilir. Bu nedenle talebin, dosyanın özelliklerine göre ve gerektiğinde terditli olarak kurgulanması önem taşır.

Ayıplı Araç Davasında Süreler

  • Tüketici işlemleri: Ayıplı maldan sorumluluk, teslimden itibaren iki yıllık zamanaşımına tabidir (TKHK m. 12/1). Ayıp ağır kusur veya hile ile gizlenmişse zamanaşımı hükümleri uygulanmaz (m. 12/3).
  • Şahıslar arası satışlar: Satıcı daha uzun bir süre için sorumluluk üstlenmemişse, ayıp sonradan ortaya çıksa bile dava zamanaşımı teslimden itibaren iki yıldır. Satıcı, aracı ayıplı olarak devretmekte ağır kusurluysa iki yıllık zamanaşımından yararlanamaz (TBK m. 231).
  • Ticari satışlar: TTK m. 23'teki kısa ihbar süreleri ayrıca dikkate alınmalıdır.

Süreler bakımından en sık yapılan hata, satıcıyla uzun süre sözlü görüşmelerle vakit kaybedilmesidir. Ayıbın tespit edildiği andan itibaren yazılı bildirim yapılması, hem ihbar yükümlülüğünün yerine getirildiğini hem de alıcının talebini ispat eder.

Ayıplı Araç Davası Hangi Aşamalardan Oluşur?

1. Delillerin toplanması

Ekspertiz raporları, yetkili servis kayıtları, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi hasar kayıtları, araç muayene raporları, satış ilanının ekran görüntüsü, satış sözleşmesi, fatura ve tüm yazışmalar, dosyanın temel delillerini oluşturur. Gerektiğinde mahkeme aracılığıyla bilirkişi incelemesi içeren delil tespiti yaptırılabilir (HMK m. 400 vd.).

2. Satıcıya yazılı bildirim ve ihtarname

Ayıbın ve kullanılmak istenen seçimlik hakkın açıkça belirtildiği bir bildirim, noter ihtarnamesi veya kayıtlı elektronik posta gibi ispat edilebilir bir yolla satıcıya iletilir. Bu bildirim, birçok dosyada uyuşmazlığın sulh yoluyla çözülmesinin de başlangıç noktasıdır.

3. Hakem heyeti veya arabuluculuk

Tüketici işlemlerinde uyuşmazlığın değeri 2026 yılı için 186.000 TL'nin altındaysa tüketici hakem heyetine başvuru zorunludur; başvuru e-Devlet'teki Tüketici Şikâyeti Uygulaması üzerinden yapılabilir. Bu tutarın üzerindeki uyuşmazlıklarda dava açmadan önce arabulucuya başvurulması zorunludur (TKHK m. 73/A).

4. Dava ve bilirkişi incelemesi

Arabuluculukta anlaşma sağlanamazsa dava açılır. Ayıplı araç davalarında mahkeme, kural olarak teknik bilirkişi incelemesi yaptırır. Bilirkişi; ayıbın varlığını, teslim anında mevcut olup olmadığını, aracın ayıplı ve ayıpsız hâldeki değerlerini ve talep edilen hakkın orantılı olup olmadığını değerlendirir. Bilirkişi raporuna karşı süresinde ve gerekçeli itiraz yapılması, sonucun belirlenmesinde kritik bir aşamadır.

5. Karar ve kanun yolları

İlk derece mahkemesi kararına karşı, kanuni şartları bulunduğu takdirde istinaf ve temyiz yollarına başvurulabilir.

Ayıplı Araç Avukatı Ne Yapar?

Ayıplı araç uyuşmazlıklarında avukatlık hizmeti, yalnızca dava açmaktan ibaret değildir. Süreç genellikle şu aşamalarda hukuki destek gerektirir:

  • Ön değerlendirme: Satış belgelerinin, ilanın ve teknik raporların incelenerek ayıbın hukuki niteliğinin, uygulanacak kanunun ve sürelerin belirlenmesi,
  • Delil stratejisi: Hangi delillerin hangi yolla toplanacağının, gerekiyorsa delil tespiti talebinin planlanması,
  • Talep stratejisi: Seçimlik haklardan hangisinin, hangi sırayla ve hangi taraflara karşı ileri sürüleceğinin belirlenmesi; satıcı, galeri, ekspertiz işletmesi, üretici ve ithalatçının sorumluluk durumlarının ayrı ayrı değerlendirilmesi,
  • İhtarname ve müzakere: Satıcıya yönelik bildirimlerin hazırlanması ve uzlaşma görüşmelerinin yürütülmesi,
  • Arabuluculuk ve dava süreci: Arabuluculuk görüşmelerine katılım, dava dilekçesinin hazırlanması, bilirkişi raporlarına itiraz ve duruşmaların takibi,
  • Ceza hukuku boyutu: Kilometre düşürme veya change araç gibi hile içeren dosyalarda, hukuki taleplerin yanında ceza şikâyetinin de değerlendirilmesi.

Avukatlık ücreti ve yargılama giderleri

Avukatlık ücreti, Türkiye Barolar Birliği tarafından her yıl belirlenen Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin altında olmamak üzere, avukat ile müvekkil arasında yapılan yazılı sözleşmeyle belirlenir. Tüketicilerin tüketici mahkemelerinde açtığı davalar harçtan muaftır (TKHK m. 73/2). Dava sonucunda haklı çıkan taraf lehine, karşı taraftan yargılama giderleri ve tarifeye göre vekâlet ücreti tahsiline hükmedilir. Davanın kısmen veya tamamen reddi hâlinde ise karşı taraf vekâlet ücreti ve yargılama giderlerinden sorumluluk doğabileceğinden, dava öncesi gerçekçi bir risk değerlendirmesi yapılması önemlidir.

Ayıplı Araç Uyuşmazlığında Kontrol Listesi

  • Satış sözleşmesi, fatura, noter satış senedi ve ödeme belgelerini bir araya getirin.
  • Satış ilanının ekran görüntüsünü veya kaydını saklayın; ilan kaldırılmış olabilir.
  • Aracın hasar, muayene ve servis kayıtlarını resmî kaynaklardan sorgulayın.
  • Ayıbı bağımsız bir ekspertiz veya yetkili servis raporuyla tespit ettirin.
  • Aracı onarıma veya değişikliğe sokmadan mevcut durumunu koruyun.
  • Satıcıya ispat edilebilir bir yolla yazılı bildirim yapın.
  • Satın alma ve tespit tarihlerini not ederek sürelerin takibini yapın.

Sıkça Sorulan Sorular

Ayıplı araç davası için avukat tutmak zorunlu mu?

Hayır. Türk hukukunda kişiler davalarını kendileri de takip edebilir. Ancak ayıplı araç dosyalarında uygulanacak kanunun, sürelerin ve seçimlik hakkın doğru belirlenmesi; bilirkişi raporlarının değerlendirilmesi ve usul kurallarına uyulması teknik bilgi gerektirdiğinden, hukuki destek alınması hak kaybı riskini azaltır.

Ayıplı araç davası ne kadar sürer?

Süre; başvurulan merciye, mahkemenin iş yüküne, bilirkişi incelemesinin kapsamına ve kanun yollarına başvurulup başvurulmamasına göre değişir. Tüketici hakem heyeti başvuruları genellikle mahkeme süreçlerine göre daha kısa sürede sonuçlanır. Arabuluculukta anlaşma sağlanması hâlinde ise uyuşmazlık dava açılmadan sona erebilir.

Satıcı ayıbı bilmediğini söylüyor, yine de sorumlu mu?

Evet. TBK m. 219 uyarınca satıcı, ayıpların varlığını bilmese bile sorumludur. Satıcının ayıbı bilmesi veya gizlemesi, zamanaşımı ve tazminat gibi konularda ayrıca alıcı lehine sonuçlar doğurabilir.

Ekspertiz raporu temiz çıktı ama araç ayıplı. Ekspertiz firmasına başvurabilir miyim?

Galeriden yapılan satışlarda ekspertiz raporu zorunludur ve raporun aracın gerçek durumunu yansıtmaması hâlinde ekspertiz işletmesi de sorumludur (Motorlu Kara Taşıtlarının Ticareti Hakkında Yönetmelik m. 16/5). Bu durumda satıcıya ek olarak ekspertiz işletmesine karşı da talepte bulunulabilir.

Aracı başka bir ilden aldım, davayı nerede açabilirim?

Tüketici işlemlerinde tüketici, davayı kendi yerleşim yerindeki tüketici mahkemesinde de açabilir (TKHK m. 73). Diğer uyuşmazlıklarda yetkili mahkeme, genel yetki kuralları ve sözleşme hükümleri dikkate alınarak belirlenir.

Değerlendirme

Ayıplı araç uyuşmazlıkları; aracın kimden alındığına, ayıbın türüne ve tespit edildiği zamana göre birbirinden oldukça farklı hukuki sonuçlar doğurur. Aynı ayıp, tüketici işleminde altı aylık ispat karinesinden yararlanırken, ticari bir satışta sekiz günlük ihbar süresinin kaçırılması nedeniyle talep edilemez hâle gelebilir. Bu nedenle ayıbın fark edildiği ilk aşamada doğru hukuki değerlendirmenin yapılması, sürecin tamamını belirler.

Lexada Hukuk ve Danışmanlık ofisi, Sakarya merkezli olarak tüm Türkiye'de ayıplı araç, kilometresi düşürülmüş araç, change araç, sıfır araçta boya ve değişen parça ile galeri garantisi uyuşmazlıklarında avukatlık ve danışmanlık hizmeti vermektedir. Dosyanızın değerlendirilmesi için iletişim sayfamızdan veya 0264 233 03 03 numaralı telefondan ofisimize ulaşabilirsiniz.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Her dosyanın koşulları farklıdır.

Tüm Yazılar