Siteme Erişim Engeli Geldi: Marka, Tasarım veya Patent İhlali İddiasında Ne Yapmalıyım? (2026)

Sabah sitenize giriyorsunuz ve ürünleriniz yerine kısa bir uyarı metniyle karşılaşıyorsunuz: sitenize mahkeme kararıyla erişim engellenmiş. Siparişler durmuş, reklam bütçesi boşa akıyor, müşteriler Instagram'dan "site neden açılmıyor?" diye yazıyor. Kısa süre sonra bir avukat yazısı ya da tebligat geliyor ve gerekçenin bir marka, tasarım veya patent ihlali iddiası olduğu ortaya çıkıyor.

Bu noktada en büyük düşman zamandır. Erişim engelinin hangi yolla verildiğini öğrenmeden, süreleri kaçırarak ya da yanlış bir adım atarak durumu daha da zorlaştırmak mümkündür. Bu yazıda, sınai mülkiyet hakkı ihlali iddiasıyla internet sitesine erişim engeli gelen bir tacirin ilk saatlerde ne yapması gerektiğini, itiraz sürelerini ve engeli kaldırmanın hukuki yollarını adım adım anlatıyoruz.

Kısa Cevap

• Marka, tasarım ve patent ihlali iddialarında erişim engeli genellikle fikri ve sınai haklar hukuk mahkemesinin verdiği ihtiyati tedbir kararıyla gelir (SMK m. 159, HMK m. 389 vd.).
• Bu tür kararlar, çoğu zaman sizi dinlemeden verilir. Size karşı dinlenmeden verilen karara bir hafta içinde itiraz edebilirsiniz (HMK m. 394).
• Erişim engelini uygulayan Erişim Sağlayıcıları Birliği (ESB), engeli kendiliğinden kaldıramaz. Kaldırma için kararı veren mercie başvurmanız gerekir.
• Dava açılmadan alınan tedbirde karşı taraf belirli süre içinde dava açmazsa tedbir kendiliğinden kalkar (HMK m. 397).
• Teminat göstererek engelin kaldırılmasını veya daraltılmasını istemek de mümkündür (HMK m. 395).

Siteme Erişim Engeli Geldi: İlk 24 Saatte Ne Yapmalıyım?

Paniğe kapılmadan önce şu adımları sırayla atmanız, sonraki tüm hukuki süreci kolaylaştırır:

1. Engelin ekran görüntüsünü alın. Uyarı sayfasını, tarih ve saatiyle birlikte kaydedin. Farklı internet sağlayıcılarından ve mobil veriden de kontrol edin.
2. Engelin kapsamını belirleyin. Tüm alan adı mı, yoksa yalnızca belirli ürün sayfaları mı kapalı? Bu bilgi, itirazınızın çerçevesini belirler.
3. Kararın hangi mercie ait olduğunu öğrenin. Bunun yolları aşağıda ayrıca anlatılıyor.
4. Tebligatlarınızı kontrol edin. e-Tebligat, UYAP ve şirket adresinize gelen yazıları gözden geçirin. İtiraz süresi çoğu zaman tebliğ ile başlar.
5. Aceleyle yeni alan adı açmayın. Aynı satışı başka bir adresten sürdürmek tedbire aykırılık riski doğurur. İhlal iddiasına konu ürünleri yayından kaldırmaya karar verirseniz de önce mevcut durumu ekran görüntüleriyle kayıt altına alın; bu kayıtlar savunmanız için gerekli olabilir.
6. Ürünlerinizin belgelerini toplayın. Fatura zinciri, marka veya tasarım tescil belgeniz, lisans ve distribütörlük sözleşmeleri, ürünün ilk kullanım tarihini gösteren kayıtlar ve önceki satış ekranları itirazın omurgasıdır.

Erişim Engeli Kararını Kim Verdi, Nasıl Öğrenirim?

Türkiye'de erişim engeli kararlarının büyük bölümünü internet servis sağlayıcılarına iletip uygulatan kurum Erişim Sağlayıcıları Birliği'dir (5651 sayılı Kanun m. 6/A). ESB karar veren bir kurum değildir; yalnızca adli veya yetkili mercilerin kararlarını uygular. ESB'nin kendi açıklamasına göre, bir kararla engellenmiş adres ESB tarafından resen erişime açılamaz; erişime açılması için kararı veren merci ile iletişime geçilmesi veya kararın kaldırılmasının talep edilmesi gerekir.

Sitenizle ilgili engel kaydını e-Devlet üzerinden ESB Web Sitesi Erişim Engeli Sorgulama hizmetiyle kontrol edebilirsiniz. Bu sorgu, gelen tebligatlar ve karşı tarafın yazıları üzerinden kararın mahkemesini ve dosya numarasını tespit ettikten sonra, vekiliniz aracılığıyla UYAP'tan dosyayı inceleyerek talep dilekçesini, delilleri ve teminat bilgisini görebilirsiniz.

Engel neden sadece Türkiye'de geçerli?

ESB'nin açıklamasına göre erişimin engellenmesi tedbiri yalnızca Türkiye'den erişimle sınırlı uygulanır; site yurt dışından açılabilir. Bu nedenle "sitem yurt dışından açılıyor" demek, engelin kalktığı anlamına gelmez.

Marka, Tasarım ve Patent İhlalinde Erişim Engelinin Hukuki Dayanağı Nedir?

Sınai mülkiyet hakkı sahibi, hakkına tecavüz edildiğini düşünüyorsa mahkemeden tecavüzün önlenmesini, durdurulmasını ve kaldırılmasını isteyebilir (SMK m. 149). Dava sonuçlanana kadar zararın büyümesini önlemek için de ihtiyati tedbir talep edebilir. Bunun için tecavüz teşkil eden kullanımın gerçekleştiğini ya da bunun için ciddi ve etkin hazırlık yapıldığını ispat etmesi gerekir (SMK m. 159/1).

Kanun, ihtiyati tedbirlerin özellikle tecavüz teşkil eden fiillerin önlenmesi ve durdurulmasını kapsayacağını söyler (SMK m. 159/2-a). İnternet üzerinden yapılan satışlarda bu tedbir, uygulamada çoğu zaman satışın yapıldığı internet sitesine veya ilgili sayfalara erişimin engellenmesi şeklinde istenir.

Bu hükümler marka, tasarım ve patent için ortak uygulanır. Hangi fiillerin tecavüz sayıldığı ise her hak türü için ayrı düzenlenmiştir:

• Marka: Tescilli markanın veya karıştırılacak kadar benzerinin izinsiz kullanılması (SMK m. 7, m. 29).
• Tasarım: Korunan tasarımın aynısının veya genel izlenim itibarıyla ayırt edilemeyecek kadar benzerinin izinsiz üretilmesi, piyasaya sunulması, satılması veya satış için önerilmesi (SMK m. 81).
• Patent ve faydalı model: Buluş konusu ürünün izinsiz üretilmesi ya da taklit olduğunu bilerek veya bilmesi gerekerek satılması, dağıtılması (SMK m. 141).

Bu davalarda görevli mahkeme fikri ve sınai haklar hukuk mahkemesidir; bulunmayan yerlerde asliye hukuk mahkemesi bakar (SMK m. 156).

Neden beni dinlemeden karar verildi?

Hukuk Muhakemeleri Kanunu'na göre hâkim, talep edenin haklarının derhâl korunmasında zorunluluk varsa karşı tarafı dinlemeden tedbire karar verebilir (HMK m. 390/2). Talep eden ise haklılığını "yaklaşık olarak" ispat etmekle yükümlüdür (m. 390/3). Yani karar, tam bir yargılamanın sonucu değil, ilk görünüşe dayalı geçici bir korumadır. İtirazın gücü de buradan gelir: Size ilk kez söz hakkı tanınan aşama itirazdır.

Erişim Engeline İtiraz Nasıl Yapılır, Süresi Ne Kadar?

Karşı taraf dinlenmeden verilen ihtiyati tedbir kararlarına itiraz edilebilir (HMK m. 394/1). Süre ve kapsam şöyledir:

• Süre: Tedbirin uygulanması sırasında hazır bulunduysanız uygulamadan, bulunmadıysanız uygulama tutanağının size tebliğinden itibaren bir hafta (m. 394/2).
• Nereye: Kararı veren mahkemeye. Esas dava açılmışsa itirazı o davaya bakan mahkeme karara bağlar.
• Neye itiraz edilir: İhtiyati tedbirin şartlarına, mahkemenin yetkisine ve teminata (m. 394/2).
• Nasıl: Dilekçeyle. İtiraz sebepleri açıkça gösterilmeli ve tüm deliller dilekçeye eklenmelidir (m. 394/4).

Önemli bir uyarı: Aksine karar verilmedikçe itiraz, engelin uygulanmasını durdurmaz (m. 394/1). İtiraz üzerine verilen karara karşı kanun yoluna başvurulabilir; ancak bu başvuru da tedbirin uygulanmasını kendiliğinden durdurmaz (m. 394/5). Yüzünüze karşı verilen tedbir kararları için ise ayrıca doğrudan kanun yoluna başvuru imkânı vardır (m. 391/3).

İtirazda hangi savunmalar öne çıkar?

• Hak ihlali yok: İşaretler veya ürünler karıştırılacak kadar benzer değil. Benzerlik değerlendirmesinin nasıl yapıldığını Markam Başka Bir Markaya Benziyor mu? yazımızda anlattık.
• Orijinal ürün satışı (hakkın tükenmesi): Hak sahibi veya onun izniyle piyasaya sunulmuş ürünlerle ilgili sonraki fiiller hakkın kapsamı dışında kalır (SMK m. 152/1). Orijinal ürünü fatura zinciriyle aldığınızı gösterebiliyorsanız bu savunma güçlüdür. Ancak ürün değiştirilerek veya kötüleştirilerek satılıyorsa marka sahibi yine itiraz edebilir (m. 152/2).
• Kendi hakkınız: Sizin de tescilli bir markanız veya tasarımınız ya da daha önceye dayanan bir kullanımınız varsa bu durum mutlaka ortaya konmalıdır.
• Ölçülülük: İhlal iddiası birkaç ürün sayfasıyla ilgiliyken tüm siteye erişimin engellenmesi, yüzlerce hukuka uygun ürünün satışını da durdurur. Engelin yalnızca ilgili sayfalarla (URL'lerle) sınırlandırılması talep edilebilir.
• Teminat: Tedbir talep eden, haksız çıkması hâlinde doğacak zararlara karşı teminat göstermek zorundadır (HMK m. 392). Teminatın alınmamış veya zararınızla orantısız düşük olması itiraz konusu yapılabilir.
• Yetki: Kararı veren mahkeme yetkili değilse bu da itiraz sebebidir.

Karşı Taraf Dava Açmazsa Erişim Engeli Kalkar mı?

Evet, belirli şartlarla. İhtiyati tedbir dava açılmadan önce verilmişse, tedbiri alan taraf kararın uygulanmasını talep ettiği tarihten itibaren iki hafta içinde esas davayı açmak ve bunu belgelemek zorundadır. Aksi hâlde tedbir kendiliğinden kalkar (HMK m. 397/1).

Ayrıca tedbir kararının uygulanması, kararın tedbir isteyene tefhim veya tebliğinden itibaren bir hafta içinde talep edilmelidir; edilmezse tedbir kendiliğinden kalkar (HMK m. 393/1). Bu sürelerin kontrolü için mahkeme ve icra dosyasının dikkatle incelenmesi gerekir.

Teminat Göstererek Siteyi Açtırabilir miyim?

Aleyhine tedbir kararı verilen kişi, mahkemece kabul edilecek bir teminat gösterirse mahkeme duruma göre tedbirin değiştirilmesine veya kaldırılmasına karar verebilir (HMK m. 395). Satışlarınızın uzun süre durmasının ağır zarar doğuracağı durumlarda bu yol, itirazla birlikte değerlendirilmesi gereken pratik bir seçenektir.

Koşullar değiştiyse, örneğin ihlal iddia edilen ürünleri tamamen kaldırdıysanız veya karşı tarafın markası hükümsüz kılındıysa, teminat aranmaksızın tedbirin değiştirilmesi ya da kaldırılması da istenebilir (HMK m. 396).

Yeni Bir Alan Adı Açsam Sorun Çözülür mü?

Bu, en sık yapılan ve en riskli hatadır. Aynı ürünleri aynı şekilde başka bir alan adından satmaya devam etmek, tedbir kararına aykırılık olarak değerlendirilebilir. Tedbir kararına aykırı davranan kişi, şikâyet üzerine altı aya kadar disiplin hapsiyle cezalandırılabilir (HMK m. 398). Ayrıca marka hakkına tecavüz, şartları varsa ceza soruşturmasına da konu olabilir (SMK m. 30).

Doğru yol, önce hukuki durumu netleştirmek, ihlal iddiasına konu olmayan ürünler için ise engelin daraltılmasını veya kaldırılmasını talep etmektir.

Haksız Erişim Engeli Yüzünden Uğradığım Zararı İsteyebilir miyim?

Evet. Tedbir talebinde bulunan taraf, talep anında haksız olduğu anlaşılırsa ya da tedbir kendiliğinden kalkar veya itiraz üzerine kaldırılırsa, haksız tedbir nedeniyle uğradığınız zararı tazmin etmekle yükümlüdür (HMK m. 399/1). Bu dava, hükmün kesinleşmesinden veya tedbirin kalkmasından itibaren bir yıl içinde açılmalıdır (m. 399/3).

Bu nedenle engel süresince kaybedilen satışları, iptal edilen siparişleri, boşa harcanan reklam giderlerini ve önceki dönemlere ait satış verilerinizi düzenli olarak kayıt altına alın. Tedbir talep edenin yatırdığı teminat da bu tür zararlara karşı alınır.

Pazaryeri Mağazası veya Sosyal Medya Hesabı Kapatıldıysa Süreç Aynı mı?

Hayır. Pazaryerinde ürünün kaldırılması çoğu zaman mahkeme kararı olmadan, hak sahibinin şikâyeti üzerine 6563 sayılı Kanun'daki bildirim ve itiraz mekanizmasıyla olur. Bu süreci E-Ticaret Avukatı: Ne İş Yapar, Ne Zaman Gerekir? yazımızda, mağazanın tümüyle kapatılmasını ise Trendyol ve Amazon'da Mağaza Kapatılması yazımızda ele aldık. Kendi alan adınıza mahkeme kararıyla gelen engel ise yukarıda anlatılan ihtiyati tedbir kurallarına tabidir.

Erişim Engeli Gelen Tacir İçin Kontrol Listesi

1. Engel sayfasının ve farklı bağlantılardan yapılan kontrollerin ekran görüntülerini tarihli olarak aldınız mı?
2. e-Devlet'teki ESB sorgulamasıyla ve UYAP üzerinden kararın mahkemesini ve dosya numarasını öğrendiniz mi?
3. Uygulama tutanağının size tebliğ tarihini not ettiniz mi? Bir haftalık itiraz süresi buna göre işler.
4. Karşı tarafın iki hafta içinde esas davayı açıp açmadığını kontrol ediyor musunuz?
5. Fatura zinciri, tescil belgeleri, lisans sözleşmeleri ve ilk kullanım kayıtlarınızı bir araya getirdiniz mi?
6. Kendi marka ve tasarım tescil durumunuzu TÜRKPATENT Marka Araştırma ekranından kontrol ettiniz mi?
7. Engelin yalnızca ilgili sayfalarla sınırlandırılması veya teminat karşılığı kaldırılması seçeneklerini değerlendirdiniz mi?
8. Engel süresince kaybedilen satış ve reklam giderlerini kayıt altına alıyor musunuz?
9. Yeni alan adı açmak veya ürünleri başka yerden satmak gibi adımlardan, hukuki değerlendirme yapılana kadar uzak duruyor musunuz?

Sıkça Sorulan Sorular

Erişim engeli ne kadar sürer?

İhtiyati tedbir, aksi belirtilmedikçe nihai karar kesinleşene kadar devam eder (HMK m. 397/2). Ancak itirazla kaldırılabilir, teminat karşılığında değiştirilebilir ya da süresinde dava açılmazsa kendiliğinden kalkabilir. Bu nedenle "beklemek" çoğu zaman en pahalı seçenektir.

Erişim engeline itiraz için süre geçtiyse ne yapabilirim?

İtiraz süresi kaçırılmış olsa bile, koşulların değiştiğini göstererek tedbirin değiştirilmesini veya kaldırılmasını isteyebilir (HMK m. 396) ya da teminat göstererek kaldırılmasını talep edebilirsiniz (HMK m. 395). Esas davadaki savunmanız da ayrıca önem taşır.

ESB'ye başvurarak engeli kaldırtabilir miyim?

Hayır. ESB'nin açıklamasına göre bir kararla engellenmiş adres ESB tarafından resen erişime açılamaz. Kaldırma için kararı veren mercie başvurulması gerekir.

Orijinal ürün satıyorum, yine de erişim engeli gelebilir mi?

Gelebilir; çünkü tedbir kararı ilk görünüşe göre verilir. Ancak hak sahibi veya onun izniyle piyasaya sunulmuş ürünlerle ilgili fiiller hakkın kapsamı dışında kalır (SMK m. 152). Fatura zinciriyle bu durumu ispatlamak, itirazın en güçlü dayanaklarından biridir.

Tasarım veya patent ihlali iddiasında da aynı kurallar mı geçerli?

Evet. İhtiyati tedbire ilişkin SMK m. 159 ve HMK hükümleri marka, tasarım ve patent için ortak uygulanır. Fark, ihlalin varlığının hangi ölçütlerle değerlendirileceğindedir. Tasarımda "genel izlenim", patentte ise buluşun koruma kapsamı belirleyicidir.

Erişim engeli gelince marka ihtarnamesine cevap vermeli miyim?

Önceden ya da aynı dönemde bir ihtarname aldıysanız, verilecek cevap itiraz ve esas dava stratejisiyle uyumlu olmalıdır. İhtarname aşamasında dikkat edilecekleri Size Marka İhlali İhtarnamesi Geldiyse yazımızda, davada ileri sürülebilecek talepleri ise Marka Tecavüzü Davası yazımızda anlattık.

Sonuç

Marka, tasarım veya patent ihlali iddiasıyla internet sitesine gelen erişim engeli, çoğu zaman sizi dinlemeden verilmiş geçici bir tedbirdir. Bu tedbire karşı kanun size kısa ama etkili araçlar tanır: bir haftalık itiraz süresi, teminat karşılığı kaldırma, koşullar değiştiğinde kaldırma talebi ve haksız tedbir nedeniyle tazminat. Bu araçların etkisi, ne kadar hızlı ve ne kadar iyi belgelenmiş hareket ettiğinize bağlıdır.

Lexada Hukuk ve Danışmanlık ofisi, marka ve patent hukuku ile e-ticaret hukuku alanlarında; erişim engeli ve ihtiyati tedbire itiraz, marka, tasarım ve patent tecavüzü uyuşmazlıklarında avukatlık ve danışmanlık hizmeti vermektedir. Bilgi almak için iletişim sayfamızı kullanabilir veya 0264 233 03 03 numaralı telefondan bize ulaşabilirsiniz.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Her dosyanın koşulları farklıdır.