Yeni bir ürün serisi için isim buldunuz. Logosu hazır, ambalaj tasarımcısı çalışmaya başladı, pazaryeri mağazasını da bu isimle açmayı planlıyorsunuz. Tek eksik marka başvurusu. Peki başvurudan önce bu ismin “boş” olup olmadığını nasıl anlarsınız?
Marka başvurusundan önce yapılan araştırma, ileride yaşanabilecek ret kararlarını, itirazları ve ihtarnameleri büyük ölçüde azaltır. Araştırma yapmadan başvuru yapmak, tasarım ve ambalaj masraflarını riske atmak demektir. Bu yazıda, kendi başınıza yapabileceğiniz ön araştırmanın adımlarını ve dikkat etmeniz gereken noktaları anlatıyoruz.
6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu (SMK), marka başvurusunu iki farklı açıdan engelleyebilir.
Birincisi mutlak ret nedenleridir. Kurum bunları kendiliğinden inceler. Örneğin aynı veya aynı türdeki mal ve hizmetler için önceden tescil edilmiş ya da başvurusu yapılmış bir markayla aynı veya ayırt edilemeyecek kadar benzer işaretler reddedilir (SMK m. 5/1-ç).
İkincisi nispi ret nedenleridir. Bunlar ancak önceki hak sahibinin itirazı üzerine incelenir. Karıştırılma ihtimali bulunan benzer markalar bu kapsamdadır (SMK m. 6/1). Başvurunuz bültende yayımlandıktan sonra iki ay içinde itiraz gelebilir (SMK m. 18).
İyi bir ön araştırma, bu iki riski de başvurudan önce görmenizi sağlar. Başvurunuz reddedilirse ne yapabileceğinizi marka başvurusu reddi yazımızda anlattık.
Türk Patent ve Marka Kurumu’nun Marka Araştırma sayfası, başvuru ve tescil kayıtlarını sorgulamanızı sağlar. Ekran zaman içinde güncellenebileceği için alan adları değişebilir. Genel olarak şu adımları izleyebilirsiniz:
Benzerlik yalnızca harflerin aynı olmasıyla ölçülmez. İşaretlerin görsel, işitsel ve anlamsal olarak bıraktığı genel izlenim önemlidir. Okunuşu aynı ama yazılışı farklı iki isim, tüketicide karışıklık yaratabilir.
Örneğin (varsayımsal): “Lumina” adlı bir kozmetik markası varken, aynı sınıfta “Lümına” başvurusu yapmak ciddi risk taşır. Benzerlik ölçütlerini karıştırılma ihtimali yazımızda ayrıntılı ele aldık.
Markalar, Nice Sınıflandırması adı verilen uluslararası bir sisteme göre mal ve hizmet sınıflarına ayrılır. Araştırmayı yalnızca kendi sınıfınızda yapmak yeterli olmayabilir.
Örneğin giyim ürünleri satıyorsanız, çanta ve aksesuar ürünlerinin bulunduğu sınıflarda da benzer bir marka olup olmadığına bakmak faydalıdır. Çevrim içi satış yapıyorsanız perakende hizmetlerine ilişkin kayıtlar da önem kazanabilir. Sınıf seçimini hangi sınıfta marka tescili yazımızda ayrıntılı anlattık.
Marka sicilinde kayıt bulunmaması, ismin tamamen güvenli olduğu anlamına gelmez. Tescilsiz ama ticarette uzun süredir kullanılan bir işaretin sahibi de başvurunuza itiraz edebilir (SMK m. 6/3). Bu nedenle şu kaynaklara da göz atmanız önerilir:
Araştırmada benzer bir kayıtla karşılaşmak her zaman ismi bırakmanız gerektiği anlamına gelmez. Şu soruları değerlendirin:
Arama yaptıktan sonra karşınıza çok sayıda kayıt çıkabilir. Hepsini aynı ağırlıkta değerlendirmek gerekmez. Sonuçları okurken şu sırayı izlemek işinizi kolaylaştırır:
Bu inceleme sonunda elinizde kısa bir “riskli kayıtlar” listesi olmalıdır. Karar verirken bu listedeki her kaydı kendi ürünlerinizle karşılaştırın.
Türk Patent’in çevrim içi Marka Araştırma ekranını kullanmak için ayrıca bir ücret ödemeniz gerekmez. Başvuru ve diğer işlemlerin güncel ücretleri için marka işlem ücretleri sayfasını kontrol edebilirsiniz.
Hayır. Ön araştırma riski azaltır ama sonucu garanti etmez. Kurum mutlak ret nedenlerini ayrıca inceler ve yayım sonrası üçüncü kişiler itiraz edebilir.
Kelime unsurunu araştırmanın yanında, şekil unsurlarının benzerliğini de değerlendirmek gerekir. Şekil benzerliği araştırması, kelime aramasına göre daha teknik olabilir.
Genellikle risk daha düşüktür. Ancak ürünler birbirine yakınsa veya önceki marka Türkiye’de tanınmış bir markaysa, farklı sınıflarda bile itiraz gelebilir (SMK m. 6/4-5).
Araştırma yalnızca yapıldığı günün sicil durumunu gösterir. Her gün yeni başvurular yapıldığı için araştırmadan sonra başvuruyu geciktirmemek önemlidir.
Marka araştırması, marka tescilinin en ucuz ama en çok ihmal edilen adımıdır. Birkaç saatlik dikkatli bir araştırma; ret kararlarını, itirazları ve yeniden tasarım masraflarını önleyebilir. Benzer bir kayıtla karşılaştığınızda ise hemen vazgeçmek yerine, kaydın kapsamını ve durumunu değerlendirmek gerekir.
Lexada Hukuk ve Danışmanlık ofisi, marka ve patent hukuku alanında Serdivan/Sakarya merkezli olarak marka araştırması, başvuru, itiraz ve tescil süreçlerinde avukatlık ve danışmanlık hizmeti vermektedir. Bize iletişim sayfamızdan veya 0264 233 03 03 numaralı telefondan ulaşabilirsiniz.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Her dosyanın koşulları farklıdır.